انواع اره برقی و کاربرد هرکدام؛ از عمودبر و گردبر تا فارسی‌بر و پروفیل‌بر

انواع اره برقی را با یک سؤال ساده می‌شود از هم جدا کرد: تیغه چطور حرکت می‌کند و قطعه کجا می‌ماند. اره عمودبر و اره افقی‌بر تیغهٔ باریک را رفت‌وبرگشت می‌دهند؛ اولی برای برش منحنی و ورق، دومی برای تخریب، لوله و شاخه. اره گردبر، فارسی‌بر و اره میزی تیغهٔ گرد دندانه‌دار را می‌چرخانند و برش مستقیم چوب کار اصلی‌شان است، پروفیل‌بر مخصوص برش آهن است و ابزار همه‌کاره تیغه را فقط چند درجه می‌لرزاند تا وسط یک سطح بسته را ببرد. اشتباه رایج خرید یک اره برای همه‌کار است؛ ارهٔ چوب‌بری که روی پروفیل می‌رود هم تیغه را می‌سوزاند و هم برش کج تحویل می‌دهد.

انواع اره برقی در یک جدول

عددهای جدول از مشخصات مدل‌هایی است که در دستهٔ انواع اره برقی جهان‌بان آمده‌اند. ظرفیت برش برای اره‌های رفت‌وبرگشتی در چوب داده شده و برای اره‌های گرد، قطر تیغه یا صفحه ملاک است.

نوع اره	کار اصلی	تیغه یا ظرفیت برش	نمونه مدل‌ها
عمودبر (چکشی)	برش منحنی، جای سینک و ورق	برش چوب ۶۵ تا ۱۳۵ میلی‌متر	GST 150 BCE، GST 90 BE، ماکیتا 4351FCT
افقی‌بر	تخریب، لوله، شاخه و الوار	برش چوب ۲۰۰ تا ۲۵۵ میلی‌متر	GSA 1100 E، GSA 12-30، GSA 1300 PCE، ماکیتا JR3051TK
گردبر (دیسکی)	برش مستقیم ورق و الوار	تیغهٔ ۱۶۰ تا ۲۳۵ میلی‌متر	GKS 600، GKS 190، GKS 235 Turbo، ماکیتا HS7601
فارسی‌بر	برش زاویه‌دار قرنیز، قاب و تیر	تیغهٔ ۲۱۶ تا ۳۰۵ میلی‌متر	GCM 8 SJL، GCM 12 SDE، GCM 12 GDL
میزی	برش طولی ورق و باز کردن الوار	تیغهٔ ۲۱۶ و ۲۵۴ میلی‌متر	GTS 254، GTS 635-216، GTS 10 XC
پروفیل‌بر و فلزبر	برش قوطی، نبشی و لوله	صفحهٔ ۳۵۵ یا تیغهٔ ۳۰۵ میلی‌متر	GCO 14-24 J، GCD 12 JL
ابزار همه‌کاره	برش درجا، گوشه و لبهٔ دیوار	تیغهٔ نوسانی Starlock	GOP 30-28، GOP 185-LI

اره عمودبر یا اره چکشی؛ برش منحنی و ورق

اره عمودبر را بازار «اره چکشی» هم می‌نامد، چون تیغهٔ کوتاهش تند بالا و پایین می‌رود. تیغه فقط از یک سر گرفته شده و همین آزادی، اجازه می‌دهد مسیر را وسط برش بچرخانید: قوس صفحهٔ میز، جای سینک در صفحهٔ کابینت یا دریچه در ورق. عدد مهم این رده ظرفیت برش در چوب است و به طول کورس برمی‌گردد. ماکیتا 4329 با ۴۵۰ وات و کورس ۱۸ میلی‌متری تا ۶۵ میلی‌متر چوب و ۶ میلی‌متر فولاد را می‌برد؛ ماکیتا 4351FCT با ۷۲۰ وات و کورس ۲۶ میلی‌متری به ۱۳۵ میلی‌متر چوب، ۱۰ میلی‌متر فولاد و ۲۰ میلی‌متر آلومینیوم می‌رسد. کفشک هر دو تا ۴۵ درجه به هر طرف می‌خوابد.

در بوش، GST 90 BE با ۶۵۰ وات و GST 150 BCE با ۷۸۰ وات، دور ۳۱۰۰ کورس در دقیقه، تعویض تیغهٔ بدون ابزار SDS و حرکت مداری دو گزینهٔ کارگاهی‌اند. حرکت مداری تیغه را در کورس رو به بالا کمی جلو می‌دهد؛ در چوب سریع‌تر می‌برد و برای ورق فلز و برش تمیز باید خاموش شود. همهٔ مدل‌ها در دستهٔ اره عمودبر کنار هم آمده‌اند.

دستهٔ کمانی یا بدنه‌گیر

GST 150 BCE دستهٔ کمانی دارد و دست درست بالای تیغه می‌نشیند؛ چرخاندن اره روی خط منحنی طبیعی‌تر است. فرم بدنه‌گیر (استوانه‌ای) دست را پایین‌تر و نزدیک قطعه نگه می‌دارد و در برش مستقیم و فضای کم‌ارتفاع راحت‌تر است. سلیقه نیست؛ اگر بیشتر برش منحنی دارید، کمانی.

تیغهٔ عمودبر نوع برش را تعیین می‌کند: T101 BR با دندانهٔ معکوس روی سطح رویی ورق روکش‌دار لب‌پر نمی‌کند و T118A برای ورق فلزی ۱ تا ۳ میلی‌متر ساخته شده است. کد و کاربرد بقیهٔ تیغه‌ها را در راهنمای انواع تیغ اره عمود بر آورده‌ایم.

اره افقی‌بر؛ تخریب، لوله و شاخه

اره افقی‌بر همان رفت‌وبرگشت را با تیغهٔ بلند و کورس بزرگ‌تر انجام می‌دهد و برای برش تمیز ساخته نشده؛ لبهٔ کارش زبر است. جایش پیاده‌کردن قاب چوبی، بریدن لولهٔ آب کهنه پشت دیوار، هرس شاخهٔ کلفت و پالت است. PSA 900 E سری خانگی بوش با ۹۰۰ وات و کورس ۲۸ میلی‌متری تا ۲۰۰ میلی‌متر چوب و ۲۰ میلی‌متر فولاد را می‌برد. GSA 1100 E با ۱۱۰۰ وات، دور متغیر تا ۲۷۰۰ کورس و چراغ LED برای کار داخل کمد و زیر سقف است.

از اینجا به بعد توان بیشتر می‌شود. GSA 12-30 با ۱۱۵۰ وات کورس ۳۰ میلی‌متری دارد، تا ۲۲۰ میلی‌متر چوب می‌برد و برای برش لولهٔ فلزی و پلاستیکی و تخریب داخلی ساخته شده است. GSA 1300 PCE با ۱۳۰۰ وات و حرکت مداری برای تخریب و مقاطع ضخیم است، ولی ۴٫۱ کیلوگرم وزنش کار بالای سر را سخت می‌کند. ماکیتا JR3051TK با ۱۲۰۰ وات و کورس ۳۰ میلی‌متری تا ۲۵۵ میلی‌متر چوب و ۱۳۰ میلی‌متر لولهٔ فولادی را می‌برد. مدل‌ها در دستهٔ اره افقی‌بر هستند.

اره گردبر یا اره دیسکی؛ برش مستقیم چوب

اره گردبر که «اره دیسکی» هم صدایش می‌زنند، تیغهٔ گرد را با دور بالا می‌چرخاند و خط صاف و سریع می‌دهد: برش ورق ام‌دی‌اف و نئوپان، تخته، الوار و کف‌پوش چوبی سر کار. اره را روی قطعه می‌برید، نه قطعه را روی اره؛ پس برای ورق بزرگی که روی میز جا نمی‌شود ابزار اصلی همین است. عمق برش را قطر تیغه تعیین می‌کند:

• GKS 600: تیغهٔ ۱۶۵ میلی‌متری، ۱۲۰۰ وات، عمق ۵۵ میلی‌متر در حالت عمود و ۳۷ در ۴۵ درجه، وزن ۳٫۶ کیلوگرم؛ گردبر سبک برای نجاری روزمره.
• GKS 190: تیغهٔ ۱۹۰ میلی‌متری، ۱۴۰۰ وات و عمق ۷۰ میلی‌متر؛ الوار و تختهٔ ضخیم تا ۷۰ میلی‌متر را در یک پاس می‌برد. ماکیتا HS7601 با همین قطر تیغه تا ۶۶ میلی‌متر می‌رود.
• GKS 235 Turbo: تیغهٔ ۲۳۵ میلی‌متری و عمق ۸۵ میلی‌متر، با ۷٫۶ کیلوگرم وزن؛ برای اسکلت چوبی و الوار ساختمانی.

برای برش بلند و کاملاً مستقیم، شمشه یا راهنمای کناری لازم دارید. گردبر با تیغهٔ چوب برای فلز نیست.

اره فارسی‌بر؛ کشویی یا ساده

فارسی‌بر همان تیغهٔ گرد است روی بازویی که پایین می‌آید و میز گردانی که زاویه را قفل می‌کند. برش فارسی (چرخش میز)، اریب (خواباندن تیغه) و برش ترکیبی هر دو را تکرارپذیر می‌دهد؛ کار قرنیز، قاب عکس، چارچوب در، لمبه و تیرچه. محدودیتش عرض قطعه است و فرق اصلی مدل‌ها همین‌جاست.

فارسی‌بر ساده

تیغه فقط پایین می‌آید و عرض برش به قطر تیغه بسته است. GCM 10 MX با تیغهٔ ۲۵۴ میلی‌متری در زاویهٔ صفر مقطع ۸۹ در ۸۹ میلی‌متر و GCM 254 مقطع ۹۰ در ۱۳۰ میلی‌متر را می‌برد؛ برای قرنیز و چوب باریک کافی است.

فارسی‌بر کشویی و بازویی

تیغه روی ریل جلو و عقب هم می‌رود و عرض برش چند برابر می‌شود. GCM 8 SJL با تیغهٔ ۲۱۶ میلی‌متری مقطع ۷۰ در ۳۱۲ میلی‌متر را می‌برد و ۱۷٫۳ کیلوگرم وزن دارد، اما اریبش به راست فقط ۲ درجه است. GCM 12 SDE با تیغهٔ ۳۰۵ تا ۸۵ در ۳۷۰ میلی‌متر می‌رود و دورش ۳۱۰۰ تا ۴۰۰۰ تنظیم می‌شود. GCM 12 GDL به‌جای میله، بازوی لولایی دارد و با ۲۰۰۰ وات مقطع ۱۰۴ در ۳۴۱ میلی‌متر را می‌برد؛ ۲۹٫۴ کیلوگرم وزنش جای ثابت در کارگاه می‌خواهد. همه در دستهٔ اره فارسی‌بر هستند.

اره میزی؛ برش طولی و تکراری

در اره میزی تیغه از زیر میز بیرون می‌زند و قطعه را روی آن هل می‌دهید. کارش برش طولی ورق کنار گونیا است: نوار کابینت و قفسه با عرض یکسان، باز کردن الوار و لبهٔ اریب جعبه. ظرفیت برش سمت راست تیغه عرض بیشترین نوار را تعیین می‌کند. GTS 254 با ۱۸۰۰ وات و تیغهٔ ۲۵۴ میلی‌متری در زاویهٔ ۹۰ درجه ۸۰ میلی‌متر و در ۴۵ درجه ۵۵ میلی‌متر عمق برش و ۵۴۵ میلی‌متر ظرفیت سمت راست دارد. GTS 635-216 با تیغهٔ ۲۱۶ میلی‌متری، ۶۳۵ میلی‌متر ظرفیت سمت راست، میز کشویی و ۲۲ کیلوگرم وزن برای کسی است که اره را سر کار می‌برد. اره میزی فقط تیغهٔ چوب می‌خواهد و برای فلز و مصالح بنایی نیست؛ مدل‌ها در دستهٔ اره میزی آمده‌اند.

پروفیل‌بر و فلزبر؛ انواع اره آهن‌بر برقی

کسی که «اره آهن‌بر برقی» می‌خواهد معمولاً یکی از دو دستگاه ثابت را لازم دارد. پروفیل‌بر صفحهٔ سایندهٔ بزرگ را می‌چرخاند و با جرقه می‌برد. GCO 14-24 J بوش صفحهٔ ۳۵۵ میلی‌متری را با ۲۴۰۰ وات و ۳۸۰۰ دور در دقیقه می‌چرخاند و در زاویهٔ صفر نبشی ۱۳۰ در ۱۳۰ و قوطی ۱۱۹ در ۱۱۹ میلی‌متر را قطع می‌کند؛ گیرهٔ میز قطعه را تا ۴۵ درجه زاویه می‌دهد. ابزار ثابت کارگاه درب‌وپنجره‌سازی و آهنگری همین است.

فلزبر GCD 12 JL منطق دیگری دارد: تیغهٔ دندانه‌دار ۳۰۵ میلی‌متری را با ۱۵۰۰ دور می‌چرخاند و برشش تقریباً بی‌جرقه است، با پلیسهٔ کم و رنگ‌پریدگی ناچیز. در زاویهٔ صفر مقطع مستطیلی ۱۵۸ در ۸۰ میلی‌متر را می‌برد. کارگاهی که رنگ و حلال دارد یا قطعه را مستقیم به جوش می‌برد، از این دستگاه بیشتر سود می‌برد. هر دو در دستهٔ اره پروفیل‌بر هستند. اگر فقط چند برش پراکنده دارید، مینی فرز هم آهن می‌برد؛ فرقش را در راهنمای انواع فرز نوشته‌ایم.

ابزار همه‌کاره؛ اره‌ای که وسط سطح می‌برد

ابزار همه‌کاره یا مولتی‌تول تیغه را نمی‌چرخاند و رفت‌وبرگشت نمی‌دهد؛ آن را با زاویهٔ کوچک می‌لرزاند. GOP 30-28 با ۳۰۰ وات تیغه را ۱٫۴ درجه به هر طرف و ۸۰۰۰ تا ۲۰۰۰۰ بار در دقیقه نوسان می‌دهد. نتیجه اره‌ای است که از وسط یک سطح بسته شروع می‌کند و لبه‌به‌لبهٔ دیوار می‌برد: کوتاه‌کردن پایهٔ چارچوب در، جای پریز در کناف، برش لمینت درجا و تراشیدن درز کاشی. با تعویض سری همین بدنه سنباده و لیسه هم می‌شود. برای برش بلند جای اره را نمی‌گیرد. رابط Starlock تیغه را سه‌بعدی می‌گیرد و فقط تیغهٔ همین سیستم روی آن می‌نشیند. مدل‌ها در دستهٔ ابزار همه‌کاره آمده‌اند. کاربردها و انتخاب سری را در راهنمای مولتی تول مفصل‌تر نوشته‌ایم.

اره شارژی؛ همان انواع، بدون سیم

اره شارژی نوع جداگانه‌ای نیست؛ نسخهٔ باتری‌دار همان اره‌هاست. در فهرست جهان‌بان دو اره افقی‌بر ۱۸ ولت بوش و دو ابزار همه‌کارهٔ شارژی هست. GSA 18V-280 با موتور بدون ذغال تا ۲۵۰ میلی‌متر چوب می‌برد و بدون باتری ۲٫۵ کیلوگرم است؛ GSA 185-LI تا ۲۳۰ میلی‌متر چوب و ۱۵۰ میلی‌متر لوله و پروفیل فلزی می‌برد. GOP 185-LI مولتی‌تول ۱۸ ولت با ۲۰۰۰۰ نوسان در دقیقه و ۱٫۲ کیلوگرم وزن بدون باتری است. شارژی روی داربست، پشت‌بام و باغ بی‌برق برنده است و برای برش پیوسته در کارگاه، برقی. مقایسهٔ کامل را در ابزار شارژی یا برقی ببینید.

تیغهٔ مناسب هر متریال

نیمی از کیفیت برش تیغه است، نه دستگاه. قاعدهٔ کلی: دندانهٔ درشت برای چوب و برش سریع، دندانهٔ ریز برای فلز و برش تمیز، و برای مصالح سخت تیغهٔ الماسه. در اره افقی‌بر این انتخاب‌ها مشخص‌تر است:

• شاخه و چوب تازه: S1531L با گام درشت و شیار عمیق.
• هیزم و الوار ضخیم: S1542K از فولاد کربنی با گام بزرگ.
• لوله و پروفیل جدارنازک: S1122EF بای‌متال؛ برای جدار متوسط تا ضخیم S1122BF.
• چوب میخ‌دار در تخریب: S1411DF بای‌متال.
• لولهٔ چدنی با روکش سیمانی: S 1750 RD الماسه.

برای گردبر و فارسی‌بر، تیغهٔ مولتی‌متریال بوش در قطر ۱۹۰ و ۳۰۵ میلی‌متر هست و برای مولتی‌تول، ست تیغهٔ Starlock. همه را در دستهٔ تیغه اره پیدا می‌کنید. قطر تیغه و قطر سوراخ وسط آن باید با دستگاه یکی باشد.

کدام اره برقی را بخرم؟

• یک اره برای نجاری خانگی و کابینت: اره عمودبر؛ اره عمودبر بوش GST 150 BCE هم منحنی می‌برد و هم با شمشه خط صاف.
• برش ورق و الوار سر کار: گردبر؛ اره دیسکی بوش GKS 190 با عمق ۷۰ میلی‌متر.
• تخریب، لوله‌کشی و هرس: اره افقی‌بر بوش GSA 12-30؛ اگر برق ندارید، نسخهٔ شارژی.
• قرنیز، قاب و کار سیار نصب: فارسی‌بر کشویی سبک مثل GCM 8 SJL.
• کابینت‌سازی و نوار یکسان از ورق: اره میزی بوش GTS 254.
• درب‌وپنجره و برش قوطی و نبشی: پروفیل‌بر GCO 14-24 J؛ برای برش بی‌جرقه، GCD 12 JL.
• بازسازی، برش درجا و کار کناف: ابزار همه‌کاره GOP 30-28.

سوالات متداول

انواع اره برقی کدام‌اند؟

هفت گروه اصلی: عمودبر برای برش منحنی، افقی‌بر برای تخریب و لوله، گردبر برای برش مستقیم ورق، فارسی‌بر برای برش زاویه‌دار، اره میزی برای برش طولی، پروفیل‌بر برای آهن و ابزار همه‌کاره برای برش درجا. اره شارژی نسخهٔ باتری‌دار همین‌هاست.

بهترین دستگاه برش چوب خانگی کدام است؟

برای بیشتر کارهای خانه اره عمودبر کافی است: منحنی و جای سینک می‌برد و با شمشه خط صاف هم می‌دهد. اگر ورق بزرگ زیاد می‌برید، گردبر سبکی مثل GKS 600 با عمق برش ۵۵ میلی‌متر اضافه کنید. اره میزی برای کسی است که کارگاه ثابت دارد.

اره عمودبر با اره افقی‌بر چه فرقی دارد؟

هر دو رفت‌وبرگشتی‌اند، اما عمودبر کفشک پهن دارد و روی قطعه می‌نشیند تا برش کنترل‌شده و تمیز بدهد. افقی‌بر تیغهٔ بلندتر و کورس بزرگ‌تر دارد، تا ۲۵۵ میلی‌متر چوب می‌برد و برای تخریب و لوله است، نه برش دقیق.

با اره گردبر می‌شود آهن برید؟

گردبرهای این فهرست برای چوب و صفحات چوبی ساخته شده‌اند و تیغهٔ چوب‌بر نباید روی پروفیل برود. برای آهن، پروفیل‌بر یا فلزبر بگیرید، یا برای برش کوتاه، اره افقی‌بر با تیغهٔ فلز.

انواع اره برقی نجاری کدام‌اند؟

عمودبر، گردبر، فارسی‌بر و اره میزی. افقی‌بر هم چوب می‌برد ولی لبهٔ کارش برای مبلمان و کابینت زبر است.

اره را از روی کار انتخاب کنید، نه از روی توان: نوع برش و جنس قطعه، نوع اره را مشخص می‌کند و تیغه کیفیت برش را. فهرست کامل را در اره برقی جهان‌بان ببینید.